“Zostaw to i chodź już do domu! Bo znowu przegrasz i nie starczy nam na rachunki.” – to słowa mężczyzny kierowane do partnerki lub żony pod jednym z punktów usługowych w średniej wielkości mieście. Kobieta nie reagowała na jego prośbę, a w jej oczach była determinacja. Nadal siedziała na murku przy wejściu i paliła papierosa. Mężczyzna powtórzył prośbę, podszedł, próbował ją zachęcić by poszła z nim. Kobieta skończyła palić, zgasiła papierosa, wstała, podeszła do wejścia i rzuciła krótko do mężczyzny: “Tym razem będzie inaczej, zobaczysz.”
Krótki opis sytuacji dla czytelnika, długi dramat dla osób w niej biorących udział… oraz dla tych, których nie ma w opisie, ale występują w życiu – dzieci, rodziców, znajomych, współpracowników. O czym mowa? O uzależnieniu od hazardu, które może dotyczyć zarówno mężczyzn, kobiet, ale również młodzieży.
Hazard – obiecuje zdobycie dużych pieniędzy w łatwy sposób i w krótkim czasie. Brzmi bardzo dobrze, ale jest haczyk. A właściwie duży hak – element losowości – przypadek. Nie jesteśmy w stanie przewidzieć wyniku naszej gry. Choć dokładnie tak może nam się wydawać. Nie jesteśmy w stanie stworzyć systemu, który sprawi, że wygramy, choć właśnie to, będą obiecywać “wtajemniczeni”, oferujący podpowiedzi
Uzależnienie od hazardu negatywnie wpływa na rodzinę i bliskich. Fot. Vitaly Gariev/Pexels
Jak wygląda hazard? To całe spektrum gier (np. w kasynie w realu lub online) i zakładów, a także loterii. I jest całkiem powszechny. Widzimy charakterystyczne loga na koszulkach podziwianych sportowców, mijamy wyspę w galerii handlowej z kolorowymi zdrapkami, reklamy z zachętą postawienia zakładu pojawiają się przy okazji medialnych wydarzeń sportowych, a nawet wyborów czy konkursów piosenek. Element losowości, niepewności wyniku i emocji jakie temu towarzyszą jest również często wykorzystywany w handlu. Coraz popularniejsze są tzw.: „blind boxy” czyli opakowania zawierające dany produkt, jednak ukrywające jego rodzaj lub kolor. Wydawać się może, że cóż złego w chwili małej przyjemności, emocjonującej zabawy, po prostu rozrywki, która w dodatku może nam przynieść dodatkowe korzyści finansowe. Kiedy zabawa przestaje być zabawą?
Niepokojące jest gdy osoba zaangażowana w hazard uprawia go coraz częściej, zwiększając stawki, oczekując coraz większych sum wygranych. Bo one – wygrane – też się pojawiają. Co więcej, nasz umysł lepiej je zapamiętuje, nadaje im większą ważność, zaś przegrane minimalizuje, zapomina. To zachęcają do dalszej gry. A skoro dobrze idzie, to pojawia się myśl, że może być jeszcze lepiej i więcej. Zaczyna się gra za większe sumy. Gdy w końcu przychodzi znacząca strata tego, co już było na wyciągnięcie ręki, pojawia się myśl: „Trzeba się odegrać”. Tak w uproszczeniu wygląda droga do spirali zadłużenia napędzanej próbami odzyskania strat. Oczywiście dzięki dalszej grze. – mówi Ewa Duda specjalistka psychoterapii uzależnień i koordynatorka programu opieki i terapii osób z uzależnieniami behawioralnymi i ich bliskich w Miejskim Ośrodku Terapii Uzależnień w Bielsku-Białej.
Problemem jest również stale zwiększająca się dostępność hazardu, gdyż normalizuje go i sprawia, że coraz więcej osób po niego sięga. Trudno obejrzeć wydarzenie sportowe nie będąc narażonym na reklamy zakładów bukmacherskich. A one (zakłady) są często traktowane jak wzmocnienie doświadczenia kibicowania. Ograniczenia wiekowe, choć są (hazard jest dozwolony dla osób pełnoletnich), to równie często są obchodzone. Czasem zakład umożliwi pełnoletni kolega, brat, a czasem rodzic, nieświadomy możliwych konsekwencji – dodaje terapeutka.
Warto dodać, że w ostatnich latach przybywa osób, u których uzależnienie od hazardu rozwinęło się na bazie gry na giełdzie i inwestowania w krypto waluty. Obok sprawdzonych sposobów inwestowania i pomnażania kapitału, pojawiły się produkty i możliwości, które ze względu na obietnicę szybkich i dużych zysków mają potencjał uzależniający. Media społecznościowe, w których z łatwością można wykreować obraz bogactwa, również mają spory udział w promowaniu „szybkiego sposobu na wzbogacenie”. Niestety nie są to zawsze uczciwe praktyki, a straty często uruchamiają w osobie chęć „odegrania się”, co również może prowadzić do uzależnienia. Dobrze jest nie ufać każdej informacji jaka się w nich pojawia oraz sprawdzać wiadomości czy zachwalane produkty w rzetelnych źródłach.
Pomoc jest możliwa! Nie czekaj i zgłoś się!
„Ważna wiadomość jest taka, że osoby, które są uzależnione od hazardu, a także innych czynności, np.: zakupów, gier komputerowych, pracy, seksu, telefonu, mogą skorzystać z nieodpłatnej pomocy terapeutycznej w ośrodkach Śląskiej Fundacji Błękitny Krzyż w Pszczynie, Bielsku-Białej, Żywcu i w Czechowicach-Dziedzicach. Pomoc jest również udzielana ich bliskim. Najważniejsze to zrobić pierwszy krok i umówić się na rozmowę.” – dodaje Ewa Musiolik – specjalistka psychoterapii uzależnień i kierowniczka Ośrodka Psychoprofilaktyki w Pszczynie, która koordynuje program opieki i terapii osób z uzależnieniami behawioralnymi realizowany w Pszczynie. Dla zachęty dodam, że jednym z najczęściej słyszanych przeze mnie zdań od pacjentów jest: “Szkoda, że nie zgłosiłem się wcześniej”.
Zespoły terapeutów z ośrodków w Pszczynie, Czechowicach-Dziedzicach, Żywcu i w Bielsku-Białej. Fot. Błękitny Krzyż.
Co istotne – niepotrzebne jest skierowanie, a pomoc jest nieodpłatna, udzielana w ramach dofinansowania z Funduszu Rozwiązywania Problemów Hazardowych. Wystarczy umówić się na wizytę, by skorzystać z pomocy. W ramach programu możliwa jest konsultacja z prawnikiem w kwestii spłaty długów i ewentualnego przeprowadzenia upadłości konsumenckiej. Warto wiedzieć, że osoby spoza regionu, mogą skorzystać z pomocy stacjonarnie, nie płacąc za leczenie, zakwaterowanie czy wyżywienie.
Jeśli poruszane w artykule problemy dotyczą Ciebie lub osoby Tobie bliskiej – nie czekaj! Zgłoś się i pozwól sobie pomóc!
Ośrodek Psychoprofilaktyki – poradnia oraz pomoc stacjonarna, z zakwaterowaniem i wyżywieniem
ul. Paderewskiego 3
43-200 Pszczyna
Tel. 32 210 42 92
Miejski Ośrodek Terapii Uzależnień
ul. Mostowa 1
43-300 Bielsko-Biała
Tel. 33 822 79 83
W ośrodku w Bielsku-Białej odbywa się grupa dla osób z uzależnieniem od czynności: zakupów, gier komputerowych, telefonu, hazardu i innych, a także grupa dla osób z uzależnieniem od seksu.
