Na Cmentarzu Komunalnym przy ulicy Katowickiej w Cieszynie zakończyły się prace poszukiwawczo-ekshumacyjne prowadzone przez Biuro Poszukiwań i Identyfikacji Instytutu Pamięci Narodowej. Badacze poinformowali o odnalezieniu szczątków ludzkich, które – według wstępnej analizy antropologicznej – mogą należeć do żołnierzy Narodowego Zjednoczenia Wojskowego zamordowanych przez komunistyczne władze w 1946 roku.
Prace prowadzono od 6 do 13 maja we współpracy z Oddziałową Komisją Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Katowicach. Ich celem było odnalezienie szczątków sześciu członków podziemia niepodległościowego, skazanych na karę śmierci przez Wojskowy Sąd Rejonowy w Katowicach podczas wyjazdowej sesji w Cieszynie 15 czerwca 1946 roku. Egzekucję wykonano 2 sierpnia tego samego roku w cieszyńskim więzieniu.
Poszukiwani byli: kpt. Edward Bąk „Strzemię”, komendant NZW na powiat cieszyński, Karol Bączek „Karlik”, Jan Dziedzic „Mściciel”, Władysław Greń „Sówka”, Emil Michnik oraz Jan Piasecki vel Stefan Wójcik „Tygrys”.
Jak przypomina IPN, rozbicie cieszyńskich struktur podziemia było efektem działań UB i NKWD po akcji NZW przeprowadzonej jesienią 1945 roku pod Pogórzem. W czasie próby przejęcia samochodu dla potrzeb organizacji zginęli wysoki oficer sowiecki i kierowca, a drugi oficer został ranny. Po tych wydarzeniach rozpoczęły się intensywne działania służb bezpieczeństwa, które doprowadziły do licznych aresztowań i likwidacji lokalnych struktur organizacji.
Wytypowany wcześniej przez IPN obszar sześciu więziennych mogił z 1946 roku przez długi czas pozostawał niedostępny. Tym razem udało się przeprowadzić prace w czterech miejscach. Mimo trudnych warunków badacze odnaleźli szczątki ludzkie, które teraz zostaną poddane badaniom genetycznym mającym potwierdzić ich tożsamość.
Podczas prac odkryto także żeliwną stelę potwierdzającą dawny numer grobu zapisany w księdze cmentarnej. Przy szczątkach jednej z osób znaleziono guziki oraz medalik szkaplerzny.
IPN podkreśla, że ostateczne potwierdzenie tożsamości odnalezionych osób będzie możliwe dopiero po zakończeniu badań genetycznych.
